Ngày Tim mạch Thế giới 2025: Hành động vì một trái tim khoẻ mạnh
Ngày 29/9 hằng năm được chọn là Ngày Tim mạch Thế giới (World Heart Day) – một dịp quan trọng nhằm nâng cao nhận thức toàn cầu về việc phòng ngừa các bệnh lý tim mạch. Đây là lời kêu gọi cộng đồng, các cơ quan y tế và mỗi cá nhân cùng hành động để thay đổi lối sống, kiểm soát các yếu tố nguy cơ, từ đó giảm gánh nặng của bệnh tim mạch.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), các bệnh tim mạch là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu toàn cầu, cướp đi sinh mạng của khoảng 20,5 triệu người mỗi năm (năm 2023). Đáng chú ý, 85% trong số đó là các ca tử vong do nhồi máu cơ tim và đột quỵ – hai biến cố hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu chúng ta kiểm soát tốt huyết áp, đường huyết, mỡ máu và duy trì một lối sống lành mạnh. Tại Việt Nam, theo Bộ Y tế, các bệnh lý tim mạch chiếm khoảng 31% tổng số ca tử vong, và xu hướng này đang ngày càng gia tăng.
1. Kiểm soát huyết áp – “Kẻ giết người thầm lặng”
Huyết áp cao thường được ví là “kẻ giết người thầm lặng” bởi đa số người bệnh không có triệu chứng rõ rệt cho đến khi xảy ra biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim hoặc suy thận. Vì vậy, việc tự theo dõi huyết áp thường xuyên là cách đơn giản nhưng vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe tim mạch của bạn.
Để đo huyết áp đúng chuẩn, bạn nên:
- Nghỉ ngơi ít nhất 5 phút trước khi đo.
- Tránh hút thuốc và uống cà phê trong vòng 30 phút trước đó.
- Ngồi tựa lưng, chân không bắt chéo, tay đặt ngang mức tim.
- Đo ít nhất 2 lần, cách nhau 1–2 phút và lấy giá trị trung bình.
- Sử dụng máy đo tại nhà nhiều ngày liên tiếp để có kết quả chính xác nhất.
2. Cholesterol – Cẩn trọng mỡ máu xấu
Bên cạnh việc giữ huyết áp ổn định, việc giảm cholesterol xấu (LDL-C) cũng đóng vai trò then chốt. LDL-C giống như những “hạt mỡ xấu” bám vào thành mạch, lâu ngày sẽ hình thành mảng xơ vữa, làm hẹp lòng mạch, dẫn đến nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ.
Khi nào cần kiểm tra mỡ máu?
- Người trưởng thành trên 20 tuổi: Nên xét nghiệm ít nhất một lần để biết mức cholesterol của mình.
- Người có nguy cơ cao: Nếu bạn bị tăng huyết áp, đái tháo đường, béo phì, hút thuốc lá hoặc có tiền sử gia đình mắc nhồi máu cơ tim/đột quỵ sớm, hãy kiểm tra định kỳ hằng năm.
- Khi có triệu chứng bất thường: Nếu xuất hiện các triệu chứng như dễ mệt, đau tức ngực, chóng mặt, bạn cần đi khám ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
3. Mười lời khuyên vàng cho trái tim khỏe
Sức khỏe tim mạch bắt nguồn từ những thói quen sống hàng ngày. Dưới đây là 10 lời khuyên hữu ích mà bạn có thể áp dụng ngay hôm nay:
- Đo huyết áp định kỳ: Ít nhất 3–6 tháng/lần nếu bình thường, mỗi tháng nếu có yếu tố nguy cơ.
- Kiểm tra mỡ máu và đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Chế độ ăn lành mạnh: Ăn nhiều rau xanh, trái cây, cá, ngũ cốc nguyên cám.
- Hạn chế: Giảm muối, đường, đồ chiên rán và thực phẩm chế biến sẵn.
- Tăng cường vận động: Tập thể dục ít nhất 150 phút/tuần (đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội…).
- Duy trì cân nặng hợp lý: Nam < 90 cm, nữ < 80 cm vòng eo.
- Không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia.
- Quản lý căng thẳng: Ngủ đủ giấc vì stress kéo dài ảnh hưởng trực tiếp đến huyết áp và mỡ máu.
- Tuân thủ điều trị: Không tự ý ngưng thuốc nếu đang điều trị bệnh nền.
- Lắng nghe cơ thể: Khi có triệu chứng đau ngực, khó thở, hãy đi khám ngay lập tức.
Ngày Tim mạch Thế giới là lời nhắc nhở mỗi chúng ta hãy hành động để bảo vệ trái tim của mình. Hãy bắt đầu từ hôm nay, bằng cách kiểm soát huyết áp, giảm cholesterol và duy trì lối sống lành mạnh, để một trái tim khỏe mạnh đồng hành cùng bạn suốt cuộc đời.
Để được thăm khám và tư vấn chi tiết về sức khỏe tim mạch, Quý khách hàng vui lòng liên hệ hoặc đến trực tiếp Bệnh viện Đa khoa Khánh Hòa để được đội ngũ chuyên gia hỗ trợ.
BSCKI. Trần Lê Thụy Hương – Khoa Nội Tim mạch Lão học
